તાજેતરની પોસ્ટસ

August 28, 2010

નકામો પ્રશ્ન - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


પ્રીતિ મહત્વની છે એની જ્યોત પરત્વે,
પતંગા માટે જીવવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

મદિરાલયમાં જવાની અહેમિયત છે,
ઘાયલ માટે પીવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

અજ્વાસ  ફેલાવ ચહુઓર, તુજ કર્મ કર,
તળે અંધારાનો દીવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

પ્રેમ છે વાદળ માટે, તરસે છે એથી ચકોર,
પ્રથમ બુંદને પીવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

ધ્યેય છે એક જ, તે મેળવી ને જંપીશ,
મુશ્કેલીઓથી બીવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

પારિજાત છું, કવિતાના ફૂલ ખેરવ્યા કરીશ,
કેટલા ખર્યા? ગણવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

હું પંખી, ચૂંટ્યા કરુ કવિતાના તણખલા,
'જય' નિરાશ થવાનો પ્રશ્ન નકામો છે.

August 26, 2010

જવાબ વિનાનું ઉખાણું - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'

ગુલાબોમાં રમતા-રમતા
મળ્યું એક ઝાકળ,
સૂરજ ઉગ્યા પછી શું થશે?

ચહેરાઓમાં રમતા-રમતા
કરી એક અટકળ,
હ્રદય તૂટ્યા પછી શું થશે?

વિચારોમાં રમતા-રમતા
ફાટ્યો એક દાવાનળ,
દેહ સળગ્યા પછી શું થશે?

નિરાશામાં રમતા-રમતા
આશાનો એક કાગળ,
તેને વાંચ્યા પછી શું થશે?

                                                                                        મોહમાયામાં રમતા-રમતા
                                                                                        જીવન રહ્યું પાછળ,
                                                                                        શ્વાસ ખૂટ્યા પછી શું થશે?

August 25, 2010

ઝાકળના શરબત - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'



સતત વેરાતો રહ્યો છું સ્વાર્થની કરવતથી,
ખૂબ પીધું તોય તરસ્યો ઝાકળના શરબતથી.

આ સમય નિરંતર પ્રહારો કર્યે જાય છે,
ઢાલ બનાવીને બચુ છું રાઇના પરવતથી.

એ જખમ આપ્યે જાય છે બહાને-બહાને,
હું તેને સાચવી રાખુ છું ખૂબ માવજતથી.

અનન્ય બિનહરીફ પ્રેમસ્પર્ધા છે આપણી,
હું હારુ છું માત્ર તારા એક મતથી.

પથ્થરના મંદિરો પર શ્રધ્ધા નથી લેશમાત્ર,
પ્રેમમાં ડૂબુ છું, પ્રભુદર્શનની નિસબતથી.

ડરવું નહિ, ડગવું નહિ, જીવનનો સિધ્ધાંત છે,
કામ લઉ છું હંમેશા ખૂબ હિંમતથી.

ગરીબ છું, લાચાર છું, પણ જીવુ છુ ખુમારીથી,
આતમ નથી વેચ્યો 'જય' ક્યારેય જરૂરતથી.

અર્ધાંગિની - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


કોઇ રોગ નથી છતાં ગોળી ફાક્યા કરે છે,
વિના કારણ શકની સોય તાક્યા કરે છે.

રહું ઉભો જો કોઇ તેજીલી અગનશિખા સંગ,
દૂર ઉભી-ઉભી એ પોતે દાઝ્યા કરે છે.

કરુ વાતો જો કોઇ મધુરભાષિની જોડે તો,
વારંવાર હવન માં હાડકા નાખ્યા કરે છે.

કમાઉ છું હું, અને દાઢી પણ મને જ ઉગે છે,
છતાંય એ સેવિંગનો હિસાબ રાખ્યા કરે છે.

ક્યાંક બીજે તો મોઢું મારીને નથી આવ્યોને?
મારા હોઠ એ વારંવાર ચાખ્યા કરે છે.

દિવસ આખો મને અડચણ ન થાય માટે-
માત્ર  રાત્રે જ તેનો રેડિયો વાગ્યા કરે છે.

કહે છે 'શાંતિ' તો મારી ભવની શોક્ય છે,
એટલે એ આખો દિવસ બબડ્યા કરે છે.

ને છતાંય...

મને થાક ન લાગે દિવસભર કામ કરીને,
માટે મારી સાથે આખો દિવસ થાક્યા કરે છે.

ને મારો બધો જ કંટાળો દૂર કરવા માટે,
અરીસા સામે બેસીને એ સજ્યા કરે છે.

કોઇ રોગ નથી છતાં ગોળી ફાક્યા કરે છે,
વિના કારણ શકની સોય તાક્યા કરે છે.

August 24, 2010

ફૂલ પછીની સુવાસની જેમ - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


આવી મુજ જીવનમાં
તું શ્વાસની જેમ,
ચાલી ગઇ અણધારી
ગરમ ઉચ્છવાસની જેમ.

શણગારી ગઇ મુજ્ને
અલંકારને સમાસની જેમ,
પહેલા પૂનમ બનીને પ્રગટી,
જતી રહી અમાસની જેમ.

ઉભો  રહ્યો હું ભીની આંખે,
નિષ્ફળ એક પ્રયાસની જેમ,
હજું 'જય'માં હાજર છે તું,
ફૂલ પછીની સુવાસની જેમ.

અભિન્ન

મિત્રો,

આજથી લગભગ ૧૮ મહિના પહેલા જ્યારે આ બ્લોગ શરૂ કર્યો, ત્યારે તેની પાછળ એવી ભાવના હતી કે ઇન્ટરનેટ પર અથવા બીજે ક્યાંય પણ જે ગમતું વાંચવા મળે તેનો ગુલાલ કરવો અને તેમાં મે મારી પોતાની પણ કેટલીક કૃતિઓ પણ મૂકી હતી અને આ સંચયનું નામ આપ્યું હતુ 'શબરીસંચય'.

હવે, જ્યારે મને મારો જૂનો ખજાનો પ્રાપ્ત થયો છે અને તેમાં મારી પોતાની અસંખ્ય રચનાઓ છે ત્યારે તેવો નિર્ણય કર્યો છે કે હવે મને મારાથી અભિન્ન લાગતો મારો સાહિત્યનો ખજાનો આપની પાસે વહેચવો છે માટે આ બ્લોગનું નામ બદલીને 'અભિન્ન' રાખ્યું છે અને આમ પણ નામ માં શું રાખ્યું છે? તેની URL બદલાયેલ નથી માટે તેની RSS Feeds બદલાશે નહિ, તે આપની જાણ માટે.

આપનો  મિત્ર,
ચિરાગ ઠક્કર 'જય'
રક્ષાબંધન ૨૦૧૦.

August 22, 2010

બે'ન તને - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


ક્યારેક હસાવી લઉ, ક્યારેક રડાવી લઉ,
રિસાઇ જાય જો પછી, તો મનાવી લઉ.

મારા પર ગુસ્સો કરશે એવું લાગે,
તો હોઠો પર સ્મિત સજાવી લઉ.

જ્યારે-જ્યારે હું દુઃખમાં હોઉ ત્યારે-
બે'ન નહિ, તને મા બનાવી લઉ.

હસુ, રડું, લડુ કે ઝઘડુ,
મોઢું તારા ખોળામાં છુપાવી લઉ.

બહુ દિવસે જ્યારે મને મળે છે,
એક પપ્પીમાં હરખ સમાવી લઉ.

જ્યારે-જ્યારે લાગે કે તું મારાથી દૂર છે,
મંદિરે દર્શન કરીને હું ચલાવી લઉ.

લાગે કે યમ માથે ભમી રહ્યો છે ત્યારે-
મુજ હાથ પર તારી રાખડી બંધાવી લઉ.

[મને ખરેખર ઉછેરીને મોટો કર્યો હોય તો મારી મોટી બહેને. મમ્મીને નોકરીમાં ઘરથી દૂર રહેવું પડતું અને તે માત્ર વીક-એન્ડમાં જ ઘરે આવી શકતી માટે મારી ખરી દેખભાળ મારી બહેને જ કરી હતી. ૧૯૯૮માં તેના લગ્ન થયા ત્યારે હું મારી જાત ને એમ કહેતો કે મને મારી મા ના લગ્નમાં શામેલ થવાનો મોકો મળ્યો. પણ તે બાદ હું એક્લો પડી ગયો હતો અને તેને યાદ કરતા-કરતા આવું ગાંડુ-ઘેલુ લખ્યું હતું તે આ રક્ષાબંધન નિમિત્તે.]

August 18, 2010

અમે તો રહી ગયા ફક્ત તારા થઈને - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'



અમે તો હતાં એક ઝરણું,
નહોતુ મળવું દરિયાને ખારા થઇને.

બંધ નહોતુ થાવું કોઇ બાંધમાં,
વહેવું'તુ એક નાનકડી ધારા થઇને.

ગુંજવુ'તું સૂર થઇ કોઇ કર્ણમાં,
પડઘાતા રહ્યાં દુઃખના નારા થઇને.

નક્કી કર્યુ બહુ હેરાન થઇને કે-
નથી રહેવું હવે સારા થઇને.

ચાહ્યા અમે આપને અનહદ,
ને એકલા રહ્યા બિચારા થઇને.

આ દુનિયા એટલી ખરાબ નથી 'જય',
અમે તો રહી ગયા ફક્ત તારા થઇને!

August 15, 2010

વૈષ્ણવજન (મોર્ડન) - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


વૈષ્ણવજન તો કોને રે કહીએ,
સૌ  પોતાનું કરી જાણે રે,
ઉપકારે અપકાર કરે તોય,
સજ્જ્ન પોતાને ગણાવે રે.
           વૈષ્ણવજન તો...

સકળ લોકમાં સૌને નિંદે,
કામ  ન કરે એ કો'નુ રે,
વાચ-કાજ-મન ચલિત રાખે,
ધન-ધન કરતાં નવ થાકે રે.
            વૈષ્ણવજન તો...

નીચ દૃષ્ટિને, તૃષ્ણાભોગી,
પરસ્ત્રી  જેને હાથ રે,
જિહ્વા થકી એ સત્ય ન બોલે,
પરધન નેય ઝાલે હાથ રે.
             વૈષ્ણવજન તો...

મોહમાયાને  વળગી રહે,
ભોગવિલાસ જેના મનમાં રે,
રામ નામ નો ત્યાગી લાગે,
સકળ દોષ તેના તનમાં રે,
             વૈષ્ણવજન તો...

લોભી-પાપીયો-કપટ સહિત જે,
કામક્રોધ જેના તનમાં રે,
નવરો 'જય' આ લખે, વાંચતા-
ક્રોધ ના મનમાં આવે રે.
              વૈષ્ણવજન તો...

[આ  પ્રતિકાવ્યની વાત કરવા માટે મારે અચૂક 'ઉલટા ચશ્મા' ના અનન્ય સર્જક શ્રી તારક મહેતાને યાદ કરવા પડે કારણ કે તેમને મે વર્ષો સુધી વાંચ્યાં છે અને તેમના એક લેખમાં તેમણે આ વાત કરી હતી કે 'વૈષ્ણવજન તો કોને રે કહીએ' અને તેની પ્રેરણાથી મે આ પ્રતિકાવ્યની રચના કરી હતી. (મને યાદ છે ત્યાં સુધી મે તેમને આ પ્રતિકાવ્ય પત્ર દ્વારા મોકલ્યું પણ હતું!?) માટે નિઃસંદેહ આ રચના તેમને અર્પણ. ભક્તકવિ શ્રી નરસિંહ મહેતા અને તેમની ખૂબ ભાવવાહક અને ગાંધીજીની પ્રિય આ રચનાનું અપમાન કરવાનો કોઇ ઉદ્દેશ્ય નથી તે તો આપ જાણો જ છો.]

August 13, 2010

ને એય લીલા લ્હેર છે! - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


એમને ક્યાં દેશની પડી છે!
એમને તો લૂંટવા શહેર છે,
ને એય લીલા લ્હેર છે!

ઉદઘાટનોમાં ગુલતાન એ,
કરતાં હંમેશા થોડી દેર છે,
ને એય લીલા લ્હેર છે!

મારા-મારી કરીને સંસદમાં,
વરતાવતા એ કાળો કેર છે,
ને એય લીલા લ્હેર છે!

કંઇક કાવા-દાવા કરતા-કરતા,
મેળવે ખુરસી યાને ચેર છે,
ને એય લીલા લ્હેર છે!

આપી આપીને પૂરા ન કરે,
વચનના નામે આપે ઝેર છે,
ને એય લીલા લ્હેર છે!

ઇન્સાન નથી એ શેતાન છે,
માનવતા સાથે એમને વેર છે.
ને એય લીલા લ્હેર છે!

ખરેખર જો જનતા જાગે 'જય'-
તો કયા ખૂણે એમની ખેર છે?
ને એય લીલા લ્હેર છે!

[સીટી તાલુકા વ્યાયામ પ્રચારક મંડળ દ્વારા ૧૯૯૭ માં આયોજીત ૨૯મી 'યુવા પ્રતિભા શોધ સ્પર્ધા' માં પાદપૂર્તિ વિભાગમાં મને આ પાદપૂર્તિ બદલ તૃતીય પુરસ્કાર મળેલ. તે વખતે હું  ધોરણ ૧૧ (વિજ્ઞાન પ્રવાહ) માં (પરાણે) અભ્યાસ કરતો હતો અને ૭ માંથી માત્ર ૨ વિષયમાં જ મને રસ પડતો - સંસ્કૃત અને અંગ્રેજી. ભગવાને મને પહેલા પ્રયત્નમાં જ ધોરણ ૧૨ (વિજ્ઞાન પ્રવાહ) માં પાસ કરાવ્યો અને પછી તરત જ મે મારી ભૂલ સુધારવા કોલેજમાં F.Y.B.A. માં અંગ્રેજી સાહિત્યનો અભ્યાસ શરૂ કર્યો હતો.]

August 12, 2010

કાચની દિવાલ - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'



એમણે પૂછ્યું, "કેમ છો?"
"કેવા હોઈએ  તમારા વિના?"

"કેમ આવું બોલો છો?"
"હવે બોલવા જેવું શું રહ્યું છે?"

"નિરાશાવાદી થઈ ગયા કે શું?"
"આશાકિરણ ક્યાં પ્રગટે છે?"

"શબ્દોમાં શીતળતા કેમ નથી?"
"ઉષ્મા તો ભૂતકાળમાં નહોતી?"

"ભૂતકાળનો કિનારો હજુ નથી છૂટ્યો?"
"એજ વર્તમાનની શરૂઆત નથી?"

"શું વર્તમાન વિચ્છિન્ન નથી લાગતું?"
"એ વિચ્છિન્ન ફરીથી અભિન્ન ન થાય?"

"હું તો વર્તમાનમાં જ જીવું છું ને?"
"એમ? કેમ છો?" મે પૂછ્યું.

વર્તુળનો અનંત પરીઘ
એમ ને એમ ફરતો રહ્યો,

ને જીવન આખું ગયું
એક કાચની દિવાલ ચણવામાં.

August 11, 2010

તું બચાવજે ખુદા - - ચિરાગ ઠક્કર ‘જય’


ટોળાનો ઘોંઘાટ સહન કરી લઇશું ગમે તેમ,
એકાંતના પડઘમથી તું બચાવજે ખુદા.

નગ્નતાને સત્ય તરીકે સ્વીકારી લઇશું,
વસ્ત્રોની શરમથી તું બચાવજે ખુદા.

ફૂટેલા હશે તો એને નસીબ માની લઇશું,
નીચ કરમથી તું બચાવજે ખુદા.

સર્વધર્મ સમભાવમાં માનું છું મનથી,
ફંટાયેલા ધરમથી તું બચાવજે ખુદા.

પ્રેમ શબ્દ લાગે છે અતિ આકર્ષક,
એના ભેદ-ભરમથી તું બચાવજે ખુદા.

જ્ઞાનને જ પત્ની બનાવી પરણવા ઇચ્છું,
અજ્ઞાનના હરમથી તું બચાવજે ખુદા.

શત્રુઓનો સામનો સામી છાતીએ કરશે ‘જય’,
મિત્રોના ભરમથી તું બચાવજે ખુદા.

August 10, 2010

એટલું તો નહિતર રળી જઇશું - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'


સાકર છીએ અમે સાકર,
દૂધ જેવી દુનિયામાં ભળી જઇશું,
પ્રયત્ન  કરશો જો પ્રેમથી પામવાનો,
તો ભીડભરી દુનિયામાંય મળી જઇશું.

મળે નફરત કે થાય અપમાન,
એક જ ઘૂંટમાં ગળી જઇશું,
સિંચશો થોડુંક જો પ્રેમનું પાણી,
ક્ષણ માત્રમાં જ ફળી જઇશું.

એક  ઇશારો જ તમારો ઘણો છે,
તુરત જ અમે કળી જઇશું,
કહેશો તો જીવી જઇશું,
કહેશો તો ઢળી જઇશું.

તમે મળો તો ઠીક છે,
એટલું તો નહિતર રળી જઇશું,
કે જીવતા તો 'જય' નડ્યો નથી,
મર્યા બાદ આસાનીથી બળી જઇશું.

-  ચિરાગ ઠક્કર 'જય'

August 05, 2010

ધી બુકમાર્ક - ચિરાગ ઠક્કર 'જય'



કોઈકે સાચું જ કહ્યું છે કે પુસ્તકો એટલે ખિસ્સામાં રહેલો બગીચો. હું એ બગીચો હંમેશા મારી સાથે જ લઇને ફરુ - મારા ખિસ્સામાં તો નહિ, પણ મારા બેક-પેકમાં. દળદાર પુસ્તકો ખિસ્સામાં તો સમાય ક્યાંથી? વાંચનનો શોખ ગાંડપણની હદ સુધી. સવારે ઊઠુ ત્યારથી રાત્રે ઊંઘુ ત્યાં સુધી હું વાંચન માટેના મોકા જ શોધતો ફરુ. જોકે મારા માટે તો એ શોખ નહી પણ જરૂરિયાત છે. જેમ શ્વાસ લઉ છું કે ખાઉ છું તેમ જ વાંચન કરુ છું. અને શ્રીમતીજીની પણ એ જ ફરિયાદ કે , તારા પુસ્તકો તો મારી સોતન છે!
એ ફરિયાદ હતી પણ તેને દૂર કરવા જ જાણે નવ મહિના પહેલા અમારા હુતો-હુતીના પરિવારમાં અક્ષાનું આગમન થયુ. અહીં લંડનમા તો આપણા ભારતની જેમ વડીલો કે ભાઇ-ભાભીથી ભરેલું ઘર ક્યાંથી હોય? અને પાડોશમાં કોણ રહે છે તે જાણવાની તો કોઇને ફુરસદ જ નથી હોતી. (પ્રાઈવસી, યુ નો?) માટે વર્કિંગ-કપલ માટે અહીં બાળ ઉછેર એ એક ભગીરથ કામ છે.
અમે છેવટે એવો ઉપાય અજમાવ્યો કે શ્રીમતીજી સવારે સાડા સાત વાગ્યે જોબ માટે નીકળી જાય અને બપોરે ત્રણ વાગ્યાની આસપાસ પાછા આવી જાય. ત્યાં સુધી અક્ષાને મારે સાચવવાની. પછી સાડા ત્રણે હું જોબ જવા નીક્ળું અને અક્ષાની જવાબદારી શ્રીમતીજીની. એટલે થાય એવું કે મારી સવારની એક આખી અલગ જ દુનિયા હોય - અક્ષા ઇન વન્ડરલેન્ડ. તેનો બ્રેકફાસ્ટ, તેના નેપી-ચેન્જ, તેના રમકડા - ટબુ, ટોમ અને ટીમી અને તેનો ઊંઘતા પહેલાનો કકળાટ, ઊંઘ દરમ્યાન મરક-મરક થતા હોઠ અને ઊઠ્યા બાદ મને બોલાવવા માટેના નિર્દોષ નખરા!
દરમિયાન મારા પુસ્તકો તો બિચારા ગૂંગળાતા રહે મારા બેક-પેકમાં. તેમને ઓક્સિજન મળે બપોરે પોણા ચાર વાગ્યે, જ્યારે હુ ઓક્સફર્ડ સ્ટ્રીટ જવા માટે બસ નંબર ૧૮ પકડું. પોણા ચારથી પોણા છ સુધીનો જર્ની ટાઇમ હું વિતાવુ વાંચનમાં. પીક-અવર્સનો ટ્રાફિક આમ પણ કંટાળાજનક હોય અને તેમા પાછી ૧૮ ની પચરંગી ભીડ એટલે તોબા! એટલે આજુબાજુ ક્યાંય પણ નજર ફેરવ્યા વગર હું ખૂંપી જાઉ મારી એક અલગ અનોખી દુનિયામાં. રાત્રે પાછાં વળતા પણ એજ દુનિયા - પુસ્તકો અને તેમાંથી ઉગી આવતા પાત્રો.
તમે નહિ માનો પણ મેઘાણીની રસધારના પાંચે ભાગ કે ડેન બ્રાઉનની દ વિન્ચીસ કોડકે અશ્વિની ભટ્ટની આખેટકે ઇરવિંગ વૉલેસની ધી વર્ડજેવા દળદાર પુસ્તકો મે આ ૧૮ નંબરમાં જ પૂરા કર્યા છે. તેમાં આવતા પાત્રો, તેમના ગમા-અણગમા, તેમના આનંદ અને તેમના તણાવ જાણે કે મારા પોતીકા બની જાય અને હું તેમાં એવો તે ઓતપ્રોત થઇ જાઉ કે ઘણી વાર તો મારી જોડે ઊંઘતા શર્માજીને પણ ભૂલી જાઉ ને ઘણી વાર તો ઊતરવાનું સ્ટોપ પણ ચૂકી જવાય ને પછી બે-ત્રણ સ્ટોપ આગળ શર્માજી અચાનક જાગી ઊઠે ને આજુ-બાજુ જોઇને બોલી ઉઠે, ઓ પુસ્તકીયા કીડા! આપણે તો નોર્થબીક પાર્ક ઇસ્પિતાલ પહોંચી ગયા અને તું હજુ બાંચે છે? તેઓ તેમની લાક્ષણીક યુ.પી.ની રીતે નો કરી નાખે છે. પછી ત્યાંથી અમે ઘર તરફ પાછા ચાલતા-ચાલતા આવીએ. વાતો કરવા માટેનો અમારો આ સૌથી ઉત્તમ સમય.
શર્માજી મારી બાજુની સ્ટ્ર્રીટ પર જ રહે છે અને મારી સાથે જ જોબ કરે છે. હોંશિયાર અને હસમુખો માણસ. ‘કદી મોળા નહિ પડવુંએવો જાણે કે તેમનો સ્પિરીટ. ઉત્તર પ્રદેશમાં જન્મ અને આઠ-દસ વર્ષ ગુજરાતમાં રહ્યા પછી અહીં લંડન આવ્યા. તેમનું હિન્દીની છાંટવાળું ગુજરાતી સાંભળવું એક આનંદાયક લ્હાવો છે.
હમણાથી શર્માજી અક્ષાને રમાડવા અવાર-નવાર ઘરે પણ આવતા રહે છે. પૈસે-ટકે સુખી એવા શર્માજી આમ તો હંમેશા હસતા જ હોય છે, પણ ઘણી વાર તેમના હાસ્યની પાછળ કરુણાની છાયા દેખાઇ આવે. તેમના કોલેજકાળ દરમ્યાન જ તેઓ મિત્રાના પ્રેમમાં પડ્યા અને ઘણા સંઘર્ષ બાદ તેઓ મિત્રાને પરણી શક્યા. જ્ઞાતિવાદ ઉપરાંત બીજી એક મોટી સમસ્યા હતી અને તે એ કે નાની ઉંમરથી જ મિત્રાને ટાઇપ ટુ પ્રકારનો ગંભીર ડાયાબિટીસ લાગુ પડેલો હતો અને તેણી ઘણા સમયથી ઇનસ્યુલીન પર જ હતી. ડોકટરોનો અભિપ્રાય એવો હતો કે ગર્ભાવસ્થા મિત્રા અથવા આવનાર બાળક કે બંને માટે ખૂબ જ જોખમકારક બની શકે છે માટે તેને ટાળવી એજ એક સેઇફ રૂટછે. માટે બધાની નામરજી હોવા છતાં પણ શર્માજી પરણ્યા હતા અને બધા સામાજીક ક્લેષથી કંટાળીને તેઓ અહી આવી ગયા હતા. અને હજીય આટલા લાંબા લગ્નજીવન બાદ પણ તેમણે એ જોખમ લેવાનું ટાળ્યું હતું. એકવાર આમ જ મારી સાથે ચાલતા-ચાલતા તેઓ ભાવુકતાપૂર્વક બોલી ગયા હતા કે બાળક નહિ હોય તો ચાલશે પણ હું મિત્રાને કદી જોખમમાં નહિ મુકી શકું.
કદાચ એટલે જ અક્ષા તેમને વિશેષ ગમતી હશે. તે, અને ઘણીવાર મિત્રા પણ, અક્ષાને રમાડવા આવી પહોંચતા. તેના માટે કંઇનુ કંઇ લેતા પણ આવે. અને હવે ધીરે-ધીરે અક્ષા પણ તેમને ઓળખતી થઈ ગઇ હતી માટે તેમના આગમનથી તે રડતી નહિ પણ ખુશ થઇને તેમની સાથે રમતી. શર્માજી ત્યારે ખૂબ ખુશ લાગતા અને મિત્રા પણ.
હંમેશની જેમ આજે પણ જોબથી પાછા ફરતી વખતે શર્માજી બસમાં ઊંઘી ગયા હતા અને હું આર્થર હેઇલીની ધી એરપોર્ટવાંચવામાં મગ્ન હતો. શર્માજી માટે બસ ઘોડિયાનુ કામ આપતી અને મારા માટે વાંચનાલયનુ. નવલકથા તેના અતિ રસપ્રદ અને ઉત્તેજક અંત તરફ ધસી રહી હતી. ‘ધી રોયલ એગોસીનામક વિમાનમાં એક પ્રવાસીએ બોમ્બબ્લાસ્ટ કર્યો હતો અને વિમાનના બે અનુભવી પાયલોટ વિમાનને બચાવવા ભરસક પ્રયાસ કરી રહ્યાં હતા. વિમાનના પેસેન્જરો અને એર ટ્રાફિક કંટ્રોલ ટાવરની જેમ મારો જીવ પણ તાળવે ચોટેલો હતો. આજે તો મારે પુસ્તક પૂરુ કર્યા વિના ઘરે જવું જ નહોતું.
ત્યાંજ બસની ઇન્ફો સિસ્ટમમાં અમારા રેગ્યુલર સ્ટોપ બટલર્સ ગ્રીનની જાહેરાત થઇ. હું આજે ત્રણ-ચાર સ્ટોપ સુધી આગળ જઇને પુસ્તક પૂરુ કરવાના મૂડમાં હતો. પણ બદનસીબે શર્માજી એ જાહેરાત સાંભળીને ઉઠી ગયા. ઇચ્છા તો નહોતી પણ હવે મારે અક્ષાની દુનિયામાં પાછા ફરવાનું હતું અને મને હજી પેલા પેસેન્જરોની ચિંતા સતાવી રહી હતી. માટે મારુ પુસ્તક બંધ કરી અમે બસમાંથી નીચે ઉતર્યા.
જ્યારે પણ મારે પુસ્તક બંધ કરવાનુ હોય, ત્યારે તેના કોઇ પાનાનો ખૂણો વાળીને બુકમાર્ક કરવાનુ હું ટાળતો. એક તો મને મારા પુસ્તકોની દુર્દશા થાય તે ગમતુ નહિ અને બીજો વિચાર મને એવો આવતો કે જો કોઇ મારા બાળકના કાન આમળે તો મને ના ગમે અને આ પુસ્તકો પણ જે તે લેખકના માનસબાળ જ છે ને? માટે હું હેરો કાઉન્સિલ કે બ્રેન્ટ કાઉન્સિલની લાઇબ્રેરીમાં મળતા એક્દમ પાતળા પૂંઠાના બુકમાર્કસ હાથવગા જ રાખતો અને આવા સમયે તેનો ઉપયોગ કરી લેતો. પણ અક્ષાએ રમતા-રમતા એ બધા જ ફાડી નાખ્યા ત્યારથી મને મારા ખિસ્સામાંથી જે મળ્યું કોઇ ખરીદીની રસીદ કે પાંચ દસ પાઉન્ડની નોટ કે છેવટે ચોકલેટના રેપર તેનો ઉપયોગ હું બુકમાર્ક તરીકે કરી લેતો.
અત્યારે પણ બસમાંથી ઉતરતા મે ખિસ્સામાં હાથ નાખ્યો, જે મળ્યું તે ખરુ. ત્યાંજ મારા પગ નીચે કાંઇક કચડાયું હોય તેવો ખખડાટ થયો. મે જોયુ તો મેપલ નામક વૃક્ષનું ખરી પડેલું સૂકું પાંદડું હતું. અચાનક જ મને એક વિચાર આવ્યો. મે આસપાસ નજર દોડાવી અને એક બીજુ સૂકુ પાંદડું શોધી નાખ્યું અને તેને બુકમાર્ક તરીકે મૂક્યું અને મારા વિચાર પર મનમાં જ મલક્યો.
શર્માજીએ મારી એ મુસ્કાન પકડી પાડી. શું થયું ભૈયા? અમને પણ કહો કેમ મુસ્કાવ છો? તેમણે પૂછ્યું.
માનવજાતની મૂર્ખતાનો વિચાર આવ્યોને શર્માજી એટલે હસી પડાયું. મે ઉત્તર આપ્યો.
શું બાત છે! આજે કંઇ ફિલોસોફીના મૂડમા છો? અમને પણ બતાવો અમે નાના માણસો શું મૂર્ખામી કરીએ છીએ? તેમણે ફરીથી પૂછ્યું.
જુઓને, કુદરતે આપણને આ સૂકા પાંદડાના રૂપે અસંખ્ય બુકમાર્કસ આપ્યા છે અને હું ખિસ્સામાં કાગળના ટુકડા શોધતો હતો. મે થોડા વિચારપૂર્વક કહ્યું, કુદરતે આપણને પીવા માટે પાણી અને દૂધ આપ્યું છે અને આપણે કોક અને પેપ્સીની પાછળ ભાગીએ છીએ. કુદરતે આપણને ઘણું આપ્યું છે પણ આપણે તો ઘરકી મુર્ગી દાલ બરાબરજેવો વર્તાવ કરીએ છીએ, ખરું ને?
સાવ સાચી બાત કહી તમે પછી તેમણે મારી સામે એક ધારદાર નજર નાખીને કહ્યુ, આપણે બધા ઘર કી મુર્ગી દાલ બરાબરજ માનીએ છીએને? સાચુ કહું, તમારી પુસ્તકોની દુનિયા અને ખરી દુનિયા બચ્ચેનું સાચું બુકમાર્ક તો તમારી અક્ષા છે, ખરુ ને?
            અચાનક મારા દિલમાં એક ગિલ્ટ ફીલીંગઉભરાઇ આવી અને તે શમી ત્યારે તેની સાથે પેલા વિમાનના પ્રવાસીઓની મારી ઉત્ક્ટ ચિંતા પણ લેતી ગઈ. અમે ઘર તરફ ચાલવા લાગ્યા અને હું વિચારવા લાગ્યો કે મારી અક્ષા શું કરતી હશે? રમતી હશે કે ઊંઘી ગઈ હશે? મને યાદ કરતી હશે કે મારી જેમ?
-ચિરાગ ઠક્કર જય
                              ૨૮ જુલાઇ, ૨૦૧૦.

August 02, 2010

આનંદો....

મિત્રો,

ગત ગુરુવારે મે માતૃભૂમી ભારતથી મંગાવેલુ પાર્સલ આવી ગયુ અને તેમાં નાસ્તા અને મસાલાની સાથે-સાથે મારો ખજાનો પણ આવી ગયો છે. એ ખજાનો એટલે મારા પ્રિય પુસ્તકો અને ૧૯૯૬ થી ૨૦૦૬ એમ કુલ ૧૧ વર્ષ સુધીના મારા સર્જનો.

લેખન મને હંમેશા એક ગુઢ પ્રક્રિયા લાગી છે. હુ ક્યારેય પણ આયોજન કરીને લખી શક્યો નથી. લેખનના મારા પ્રથમ તબક્કામા એવું બનતુ કે કેટલીક વાર હુ સાયકલ ચલાવતા કોઇ જોડકણું - જે તે સમયે મને ગઝલ લાગતી- લખી નાખતો તો કેટલીક વાર મને સ્વપ્નમાં શબ્દો તરતા દેખાય અને જેમ માળી બગીચામાંથી ફૂલ ચૂંટતો હોય તેમ શબ્દો ચૂંટીને હુ મધરાતે લખવા બેસી જતો. એ ૧૧ વર્ષ દરમિયાન ભાગ્યે જ કોઇ દિવસ કાંઇક લખાણ વિના ગયો હશે. પરિણામે મારા એ ખજાનામાં ૫૦૦ થી વધુ કવિતાઓ, ગઝલો, હાઇકુ કે ગીતો છે. તે વખતે મને કાવ્યોની સાથે પ્રતિ-કાવ્યો અને ગઝલોની જેમ હઝલો પણ લખવી ગમતી હતી. ઘણીવાર રાજકારણ અને ભ્રષ્ટાચાર જેવી સમસ્યાઓ પણ આ સર્જનનો વિષય રહેતી. અસંખ્ય પાદપૂર્તિ સ્પર્ધાઓમાં ભાગ લીધો તે સમયગાળા દરમિયાન. એટલું બધુ લખે રાખતો કે એક ૫૬૦ પાનાની નવલકથા પણ લખી નાખી.

પણ ૨૦૦૩ પછી જાણે કે કુદરતે મગજની સર્જનાત્મક કળ દાબીને બંધ કરી નાખી અને પછી પ્રયત્ન કરવા છતા પણ લખાતુ નહિ અને જો લખવા બેસુ તો પણ માત્ર એક જ વિષય પર લખી શકાતુ - પ્રેમ! અને પછી મે મારી લેખનીને માત્ર મારા ખિસ્સાની શોભા બની રહેવા દીધી.

પાછલા માર્ચ મહિનાથી ફરી પાછી લખવાની અદમ્ય ઇચ્છા થયે રાખે છે અને માટે જ મે મારો પેલો ખજાનો મંગાવ્યો છે. જોકે હજુ વિષય વૈવિધ્ય હજુ પ્રાપ્ત નથી થયુ કે નથી મને શબ્દોના સપના આવતા પણ હવેથી આ બ્લોગ પર વધુ બોર પીરસતો રહીશ.

ફરી મળવા માટે અત્યારે વિરમું છું.